KWS
   
 

Metody hodowli

Obok tradycyjnych metod hodowli roślin (krzyżowanie i selekcja, hodowla hybrydowa) stosujemy w KWS szereg nowoczesnych metod jak kultury in vitro, diagnostyka DNA, inżynieria genetyczna oraz analiza genomu.

 

  Metody hodowli roœlin 2 2012

Hodowla roślin transgenicznych (GMO) - to najnowszy kierunek hodowli wykorzystujący zdobycze biotechnologii i inżynierii genetycznej. Polega on na uzyskaniu nowych pożądanych cech użytkowych roślin na drodze wykorzystania fragmentów DNA z innych gatunków (najczęściej bakterii) i wbudowania ich do genomu rośliny uprawnej. W ten sposób uzyskuje się rośliny o takich cechach użytkowych, których nie da się osiągnąć metodami tradycyjnej hodowli. Chodzi tu głównie o odporność na najgroźniejsze dla roślin choroby i szkodniki oraz tolerancję na herbicydy nieselektywne.

Najbardziej widoczny postęp uzyskano w dziedzinie hodowli odpornościowej opartej na GMO w zakresie takich gatunków jak soja, kukurydza, bawełna rzepak i warzywa. Prawie 80% roślin GMO uprawianych jest w związku z ich tolerancją na herbicydy totalne (Roundup). Reszta dotyczy tolerancji na szkodniki lub są to rośliny wykazujące obie te tolerancje jednocześnie.

Prace nad uzyskaniem transgenicznych odmian buraka cukrowego tolerancyjnych na herbicydy totalne prowadzono już 20 lat temu. W 1995 roku udało się uzyskać odmianę H-7. Posiada ona wprowadzony genetycznie enzym pozyskany z pospolitej w glebie bakterii Agrobacterium sp. Sekwencja DNA kodująca ten enzym znajdująca się w genomie buraka umożliwia produkcję tolerancyjnego na glifosat białka, co gwarantuje niezakłócony wzrost rośliny przy zastosowaniu bardzo wysokich dawek preparatu. Buraki odmiany tolerancyjnej bez żadnej reakcji znoszą jednorazową dawkę 12 l Roundup na ha. Ochrona przed chwastami sprowadza się w tym przypadku do dwukrotnego zastosowania preparatów nieselektywnych (Roundup) niezależnie od fazy rozwojowej buraków, co pozwala skutecznie zniszczyć całą populację chwastów, niezależnie od gatunków występujących na polu. Technologia ta daje możliwość elastycznego wyboru terminu stosowania ochrony, gdyż wrażliwość chwastów wzrasta wraz z przyrostem ich zielonej masy.

W roku 2005 wprowadzono możliwość uprawy buraków cukrowych H7-1 w USA i Kanadzie, a w 2007 roku w Japonii. W 2006 roku zasiano pierwszą plantację 110 ha buraków tej odmiany w USA (Idaho). W roku 2007 obsiano burakiem tolerancyjnym na Roundup komercyjną plantację 1000 ha. Obecnie już 95% upraw buraka cukrowego w USA obsiewa się tego typu odmianą.

W Polsce, jak i w całej UE do chwili obecnej nie ma prawnej możliwości stosowania tego typu odmian. Odmiany GMO mogą znaleźć się w palecie oferowanej plantatorom po usunięciu wszystkich wątpliwości związanych z ich użytkowaniem i wprowadzeniu ustaw dopuszczających je do obrotu.

Zasady, na których opierają się badania naukowe w zakresie hodowli roślin z zastosowaniem technik molekularnych muszą opierać się na wnikliwej ocenie potencjalnych korzyści oraz ewentualnego ryzyka (produktywność, środowisko, zdrowie). Ważna też jest publiczna dyskusja, a zwłaszcza pełna informacja o celach, zaletach i wątpliwościach związanych z rozwojem biotechnologii, zwłaszcza projektów użytkowych z obszaru GMO.


 
KWS