Skutki porażenia plantacji rizomanią
Infekcja plantacji buraczanej wirusem rizomanii (BNYVV) może prowadzić w przypadku uprawy odmian standardowych, do następujących zmian:
- obniżenie plonu korzeni (o 50 - 80%)
- spadek zawartości cukru (2 - 4% bezwzg.)
- pogorszenie jakości przerobowej korzeni
Wielkość tych strat zależy od stopnia nasilenia choroby (silne porażenie = wysokie straty, słabe porażenie = niższe straty) - przy czym będą one tym większe, im wcześniej podczas okresu wegetacji doszło do infekcji. Już w latach poprzedzających dramatyczny spadek plonów buraka z danego pola, przebiegająca w sposób ukryty rizomania może w charakterystyczny sposób zmienić skład substancji chemicznych zawartych w korzeniu.
Nienormalnie niska zawartość cukru lub wyraźne odchylenia w ilości i składzie melasotworów w stosunku do wartości tych parametrów otrzymywanych zazwyczaj na danym terenie lub w danej cukrowni stanowią wskazówkę, że należy się liczyć z wystąpieniem rizomanii.
W przypadku odmian standardowych (bez tolerancji na chorobę) spadek zawartości cukru wynosi 10-20% zawartości względnej w stosunku do zawartości średniej w surowcu bez infekcji.
Charakterystyczna dla rizomanii jest zwiększona zawartość sodu w soku (100 - 600%) oraz spadek zawartości azotu alfaaminowego (N--NH2) o 20-30%. Zwiększona zawartość sodu (Na) może stanowić metodę diagnostyki i identyfikacji plantacji porażonych przez Rizomanię. W trakcie wykonywania masowych analiz jakości na linii VENEMA przy dostawie surowca podwyższona o minimum 100% zawartość sodu stanowi pierwszą weryfikację i wskazówkę, gdzie należy szukać pól porażonych wirusem.
Oprócz spadku jakości przerobowej surowca zwiększa się ilość zanieczyszczeń w burakach, a zwiększona liczba korzeni małych powoduje powstanie wyższych strat przy zbiorze kombajnem.
